Tohum Takas Ağı; kullanıcıların kendi aralarında yerel tohum takasını kolaylaştıran çevrimiçi bir platform ve bilgi ağıdır.
Anasayfa > Hakkımızda > Tohum Takas Ağı
Tohum Takas Ağı
Tohum Takas Ağı Nedir?
Ülkemizin sahip olduğu biyolojik ve kültürel çeşitlilik hepimizin malumu. Biyolojik ve kültürel çeşitliliğin paydaşı olan bir diğer çeşitlilik de tarımda kullanılan bitkilerin çeşitliliği. Tarımsal genetik kaynaklarımız, gerek değişen piyasa şartları ve buna bağlı olarak tarımda monokültürleşme süreçleri, gerek kırsal nüfusun azalması ve geleneklerini bırakması gerekse de doğadaki değişim (iklim değişikliği gibi) süreçleri nedeniyle ciddi oranda yok oluyor, azalıyor ve bırakılıyor. Buna bir de mevcut “ana-akım” tarım sistemlerinin tektipliliği yüceltmesi, tohumu bir meta haline getirmek isteyen dev tarım şirketleri ve tüketicinin sağlıklı bilgiye ulaşmasını önündeki engeller ekleniyor. Buraya kadar yazdıklarımız, soframıza ulaşan gıdayla ilgili her geçen gün ağırlaşan ve çok önemli sorunların bir özeti… Ve ama, her derdin olduğu gibi bunun da bir dermanı var! Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği işte bu dermanları bulmak, daha da doğrusu “buluşturmak” için çalışıyor. Uyguladığımız Katılımcı Kontrol ve Toplum Destekli Tarım gibi projelerle, %100 Ekolojik Pazarlar ve TaTuTa gibi modellerin tamamı bu “bütüne” hizmet ediyor. Tohum Takas Ağı projesi de, katılımcı ve şeffaf bir yöntemle yürüttüğümüz, yerel tohumların devamı ve yaygınlaşması için üzerinde yıllardır çalıştığımız bir modelin bugün itibariyle geldiğimiz son noktası! Bu model dahilinde, çiftçilerin ve kentlerde kısmen de olsa kendi gıdasını yetiştirenlerin yerel tohumları takas etmesi için kolaylaştırıcılık işlevi görüyor, yerel tohumlarımızın “tohumdan tohuma” devinimlerini izlenebilir ve tüm bilgilere katılımcı olarak ulaşılabilir açık platformlar yaratıyoruz.
Tohum Takas Ağı Nasıl İşler?

Tohum Takas Ağı, kullanıcıları arasında yerel tohum mübadelesini kolaylaştıran çevrimiçi bir veritabanı ve bilgi ağı olarak tasarlandı. Sisteme kayıt olan bireyler, yerel tohumları elinde bulunduran ve mübadeleye açan tohumseverlerin doldurduğu “tohum formlarını” görüp, istedikleri tohumları “talep” edebiliyor. Bu talebin sistem tarafından da onaylanmasını takiben, tohumlar karşı ödemeli kargoyla bireye gönderiliyor. Yerel tohumları TohumTakas.org sitesinde bulunan ve zaman içerisinde çoğalacak bilgilerle eken bireyler, ektikleri sebze ve meyvelerden aldıkları tohumlar için kendi formlarını dolduracak. Sistem, her bir tohumun şeceresini rahatlıkla takip edebileceğiniz şekilde tasarlandı. Böylelikle yıllar geçtikçe, sistemde takasa açılmış her bir tohumun “kökünün” nereye gittiğini gözlemleyebileceksiniz. Tohum Takas Ağı, “bilgi ve bereket paylaştıkça çoğalır” düsturu üzerine inşa edildi. Bu nedenle sizlerden beklenen, en büyük hazinelerimizden olan yerel tohumları özenle yetiştirip, onlardan aldığınız tohumları da yine sistemde diğer tohumseverlerle takasa açmanız. Tüm bu süreç içerisinde, tohumlarınızı ve bitkilerinizi dikkatle gözlemlemeniz ve edindiğiniz tüm verileri tohum formlarına işlemeniz çok önemli.
Tohum Takas Ağı, internet altyapısı açılmadan önce nasıl işliyordu?

Yerel tohumla üretim yapan ekolojik çiftlikler (TaTuTa çiftlikleri, organik tarım yapan çiftlikler…) kendi kullandıkları veya bölgelerindeki köylerde hala ekimi yapılan yerel tohumları bulur ve Tohum Takas Ağı Yönlendirme Komitesi’ne* önerir. Çiftlikler, ayrıca takas yolu ile talep ettikleri tohumları da komiteye iletir. Yönlendirme Komitesi tarafından seçilen yerel tohumlardan alınan numuneler, hastalık testleri yapılmak üzere analize gönderilir. Analiz sonuçları “temiz” çıkan tohumların, üretici talepleri ve Yönlendirme Komitesi tarafından yapılan plan dahilinde yerel tohumla ticari amaç olmaksızın üretim yapan çiftliklerle mübadele edilmesi sağlanır.

Bu çiftliklerde ticari amaç olmaksızın ekilip hasat edilen tohumlar, www.tohumtakas.org sitesindeki veritabanı üzerinden ağa sunulur. Başından beri tüm süreçte tohumun menşei, ne kadar alana ekildiği, ne kadar verim alındığı ve ekim sırasında nelere dikkat edildiği gibi tüm bilgiler yazılı ve görsel olarak veritabanına kaydedilir. Yerel tohum ekmek isteyen çiftçiler ve tohumseverler, “arz” edilen tohumlar arasından istediklerini talep ederler. Bu talepler, tohum miktarına ve Yönlendirme Komitesi tarafından çizilmiş stratejik çerçeveye göre, proje koordinatörü tarafından kolaylaştırılarak önceliklenir ve çiftçiler arasında mevzuata uygun takas gerçekleştirilir.

Takasa sunulan tohumlarda takas miktarı, talep eden çiftliğin kendi tohumlarını kendisinin yetiştirmeye başlamasını sağlayacak miktarlarla sınırlıdır.

Tüm bu süreçte her bir tohumun “yolculuğu” veritabanında kayıt altında tutulur, izlenir.

Tohum talep eden çiftliklerin tohum ekim, bakım, alım, saklama gibi konularda verilen gerekli eğitimlere katılması ve sistemin gerektirdiği kayıtları güncel olarak tutmaya başlamaları kesin bir gerekliliktir. Bu çiftliklerin zaman içinde yeni çiftlik ve köylülere ulaşması da beklenir, böylece takasın zamanla bölgeselleşmesi hedeflenmektedir.

Modelin amacı, her paydaşın kapasitesi ve olanakları dahilinde sistem içinde kendine bir yer bulması ve Tohum Takas Ağı’nın spiral biçimde yaygınlaşması, büyümesidir.

*: Danışmanlar Kurulu’nu da kapsayan Tohum Takas Ağı Yönlendirme Komitesi, yerel tohum eken çiftliklerin temsilcileri, yerel tohum konusunda uzmanlar ve akademisyenler ve Buğday Derneği’nin ilgili yetkililerinden oluşan gönüllü bir komitedir.


Yaşasın Tohumlar!
"Yaşasın Tohumlar" sitesi (yasasintohumlar.org), Tohum Takas Ağı ve ilgili kampanyasının geçmiş süreçte hangi aşamalardan geçtiği, ne tür etkinliklerin yapıldığı, dönemsel raporlar, eğitimler, fotoğraflar ve diğer detaylarla, haber ve duyuruları takip edebileceğiniz iletişim sitesi olarak hizmet vermektedir..
Adım Adım Oluşumu
Tohum Takas Ağı projesi; 2011 yılından beri Adım Adım Oluşumu’nun Buğday Derneği ve tohum dostu koşucularının topladıkları bağışlarla yürütülmektedir; teşekkürler Adım Adım!

2014 Mart itibariyle projemizin 3. senesini de büyük bir başarı ve doygun gülümsemelerle kapatıyoruz. Ve ama, yapacak o kadar çok şey var ki hala! Siz de Adım Adım Oluşumu‘yla yardımseverlik koşularına katılmak isterseniz Adım Adım’la iletişime geçin, “iyilik peşinde koşun!”.
Çalışmalarımızı desteklemek için;
Facebook grubumuza katılın.
Bu web sitesi Sivil Düşün AB Programı Aktivist Desteği kapsamında Avrupa Birliği desteği ile hazırlanmıştır. Bu web sitesi içeriğinin sorumluluğu tamamıyla Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği'ne aittir ve AB'nin görüşlerini yansıtmamaktadır. ©2016